ZDROWIE

Miastenia w Polsce: 10 tys. chorych, a nowoczesne leki dostępne dla 100 osób

Analiza

W Polsce ponad dziesięć tysięcy osób cierpi na miastenię, jednak jedynie około stu pacjentów korzysta z najnowszych terapii dostępnych w ramach programu lekowego B.157. Program funkcjonuje od kwietnia 2024 roku, a od 1 lipca 2026 roku do jego zakresu dołączono trzecią innowacyjną cząsteczkę, co zwiększyło liczbę dostępnych nowoczesnych leków do trzech. Mimo wprowadzenia nowych refundacji, dostęp do nich pozostaje ograniczony – szpitale obawiają się opóźnień w rozliczeniach z NFZ, a niektóre placówki leczą w ramach programu zaledwie jednego lub dwóch pacjentów. Kryteria kwalifikacyjne programu są surowe: wymagane jest uprzednie niepowodzenie terapii sterydowej i immunosupresyjnej oraz spełnienie określonych parametrów zaostrzeń, co wyklucza niektóre ciężkie przypadki, jak np. kobietę z dwoma przełamaniami miastenicznymi, z których jeden nie mieści się w przyjętym przedziale czasowym. Jednocześnie diagnostyka uległa poprawie – dzięki większej świadomości wśród lekarzy pacjenci szybciej trafiają do specjalistów, co potwierdzają wyniki ankiety przeprowadzonej na początku 2026 roku wśród ponad dwustu chorych. Dodatkowo, w mediach pojawiają się inne alarmujące informacje o słabej sytuacji seniorów i wysokim odsetku osób z chorobami psychicznymi, co podkreśla szerszy kontekst problemów zdrowotnych w kraju.

Kontekst i Tło

Ograniczony dostęp do nowoczesnych leków w miastenii zwiększa koszty opieki, ponieważ pacjenci nieleczone skutecznie generują większe obciążenia dla systemu zdrowotnego. Surowe kryteria kwalifikacyjne i problemy finansowe szpitali mogą prowadzić do dalszego wykluczenia najciężej chorych, co podważa zasadę równego dostępu do innowacji medycznych. Poprawa diagnostyki wskazuje na postęp, ale bez równoległego zwiększenia dostępności terapii korzyści pozostaną ograniczone. Długoterminowo, brak szerokiego włączenia innowacyjnych leków może hamować rozwój rynku farmaceutycznego w Polsce i zwiększyć presję na decydentów w zakresie refundacji i organizacji opieki zdrowotnej.

Komentarz Redakcji

Polityka lekowa w Polsce wciąż rządzi się zasadą „nowe leki, stare bariery” – innowacje nie pomagają, jeśli nie ma ich w zasięgu pacjentów.