ZDROWIE

Polska starzeje się w tempie alarmującym: 40 leków, 90% wielochorobowość i brak geriatrów

Analiza

Polska jest jednym z najszybciej starzejących się społeczeństw w Europie, zajmując drugie miejsce pod względem wzrostu liczby osób powyżej 65. roku życia, tuż za Mołdawią. Według danych z końca 2022 roku, osoby w wieku 60+ stanowiły już prawie 26% populacji, a prognozy wskazują, że do 2030 roku ich liczba przekroczy 10,3 mln, osiągając w 2060 roku ponad 38% społeczeństwa. Jednocześnie liczba dzieci w kraju wynosi zaledwie 7 mln. Ten demograficzny trend niesie za sobą poważne wyzwania zdrowotne – prawie 70% osób w wieku 60–65 lat oraz 90% w przedziale 80–90 lat cierpi na wielochorobowość, obejmującą schorzenia układu krążenia, nowotwory, problemy oddechowe, kostno-stawowe, cukrzycę typu 2 oraz zaburzenia psychiczne, w tym chorobę otępienną. System opieki zdrowotnej nie nadąża za tymi zmianami – geriatria, specjalność kluczowa dla tej grupy, jest zaniedbana, a lekarze POZ często nie są przygotowani do kompleksowej opieki nad wielochorobnymi pacjentami. Wprowadzenie centralnej e-rejestracji i zmiany w dostępie do darmowych leków dla seniorów nie rozwiązują problemu braku koordynacji między ministerstwem zdrowia a opieki społecznej, co prowadzi do fragmentarycznej opieki i przeciążenia systemu. Dodatkowo, brak aktywności fizycznej, społecznej oraz zaniedbywanie zdrowia psychicznego pogłębia kryzys zdrowotny wśród seniorów, którzy często pozostają sami z wieloma schorzeniami.

Kontekst i Tło

Wzrost liczby seniorów w Polsce niesie za sobą nie tylko demograficzny, ale i ekonomiczny oraz społeczny kryzys. Wielochorobowość, która dotyka aż 90% osób w wieku 80+, wymaga kompleksowej opieki geriatrycznej, której brak prowadzi do przeciążenia systemu zdrowotnego i wzrostu kosztów leczenia. Brak wystarczającej liczby geriatrów oraz słabe przygotowanie lekarzy POZ do opieki nad pacjentami z wieloma schorzeniami jednocześnie stwarza ryzyko pogorszenia się stanu zdrowia seniorów. Reformy, takie jak wprowadzenie centralnej e-rejestracji czy zmiany w dostępie do darmowych leków, nie są wystarczające bez głębszej współpracy między instytucjami odpowiedzialnymi za opiekę zdrowotną i społeczną. Ponadto, samotność i brak aktywności społecznej wśród seniorów przyczyniają się do pogłębiania się problemów zdrowotnych, w tym depresji i chorób otępiennych. Długoterminowe rozwiązanie wymaga nie tylko zwiększenia finansowania i kształcenia geriatrów, ale także zmian w polityce społecznej, które zapewnią seniorom dostęp do kompleksowej opieki, aktywności fizycznej i wsparcia psychologicznego.

Komentarz Redakcji

Kryzys zdrowotny seniorów w Polsce to nie tylko problem demograficzny, ale przede wszystkim brak woli systemowej do wprowadzenia realnych zmian. Podczas gdy seniorzy borykają się z wielochorobowością i samotnością, ministerstwa zdrowia i opieki społecznej działają w oddzielnych ścieżkach, a geriatria traktowana jest jak dziedzina drugorzędna. To absurdalne, że w kraju, gdzie prawie każdy drugi mieszkaniec będzie miał powyżej 65 lat, nie ma wystarczającej liczby specjalistów przygotowanych do opieki nad tak skomplikowanymi przypadkami. Reformy powinny być nie tylko finansowe, ale przede wszystkim strukturalne i wymagać współpracy między sektorami.