ZDROWIE

Puste książeczki zdrowia dzieci – alarmujący sygnał słabej profilaktyki w Polsce

Analiza

Raport Najwyższej Izby Kontroli z 24 lipca 2026 roku ujawnił, że prawie 80 proc. książeczek zdrowia dzieci nie zawiera wpisów o kolejnych bilansach, a badania profilaktyczne przechodzi jedynie co czwarte dziecko. Kontrola obejmowała placówki w pięciu województwach – warmińsko‑mazurskim, lubuskim, opolskim, podkarpackim i śląskim – i wykazała, że bilanse zdrowotne realizowane są jedynie u 25‑26 proc. dzieci, a poradnictwo w pierwszym miesiącu życia dziecka dociera do maksymalnie 42 proc. rodzin. NIK stwierdził nieprawidłowości w dokumentacji i sprawozdawczości w 17 z 18 badanych placówek, co uniemożliwia rzetelną analizę statystyczną. Prezes Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego podkreśliła, że brak obowiązkowego charakteru bilansów oraz przestarzały harmonogram, nie dostosowany do reformy edukacji, są kluczowymi przyczynami niskiej frekwencji. Pediatra dr Tomasz Jarmoliński określił sytuację jako „po prostu porażkę”, wskazując na ryzyko utraty szansy na wczesne wykrywanie problemów zdrowotnych i konieczność wprowadzenia elektronicznej książeczki zdrowia.

Kontekst i Tło

Niedostateczna realizacja badań bilansowych osłabia profilaktykę zdrowotną, zwiększając ryzyko nieodkrytych chorób i kosztów leczenia w późniejszym życiu. Brak jednolitej, elektronicznej dokumentacji utrudnia lekarzom szybki dostęp do historii pacjenta, co może prowadzić do opóźnień w diagnozie, zwłaszcza w nagłych przypadkach. Wprowadzenie obowiązkowych, corocznych bilansów oraz cyfrowej książeczki zdrowia mogłoby znacząco podnieść skuteczność profilaktyki i obniżyć wydatki systemu opieki zdrowotnej. Obecny stan dokumentacji utrudnia także prowadzenie statystyk i planowanie interwencji na poziomie krajowym.

Komentarz Redakcji

Kiedy dokumentacja medyczna jest niekompletna, a bilanse przeprowadzane są rzadko, system profilaktyki zamienia się w jedynie teoretyczną obietnicę, a nie realne zabezpieczenie zdrowia dzieci.