BIZNES

Zero VAT na naprawę AGD? Dlaczego propozycja może zginąć

Analiza

Od 31 lipca 2026 r. w całej Unii Europejskiej obowiązuje dyrektywa "right to repair", której celem jest wydłużenie życia produktów i ograniczenie odpadów. Polska, podobnie jak wiele innych państw członkowskich, nie wprowadziła jeszcze jej zapisów do krajowego prawa, co sprawia, że przepisy pozostają w praktyce nieobowiązujące. Ekspertka z think‑tanku Innowo, Agnieszka Sznyk, podkreśla, że jedyną realną szansą na skuteczne wdrożenie prawa jest wprowadzenie zachęt finansowych – np. obniżenie stawki VAT na usługi naprawcze do zera. Obecny podatek VAT w Polsce wynosi 23 %, co czyni naprawę często droższą niż zakup nowego sprzętu. W Europie istnieją już modele wsparcia: we Francji konsument otrzymuje dopłatę do naprawy, a w Czechach obowiązuje niższy VAT na produkty pochodzące z recyklingu. Sznyk ostrzega, że bez takiej interwencji rynek naprawczy nie rozwinie się, a linearna gospodarka „kup‑użyj‑wyrzuć” będzie się utrzymywać. Ministerstwo Finansów nie podjęło dotąd działań w tym kierunku, co zwiększa ryzyko, że unijna inicjatywa pozostanie jedynie deklaracją polityczną.

Kontekst i Tło

Jeśli Polska zdecyduje się na zerowy VAT dla napraw, sektor usługowy może zyskać znaczące przyspieszenie, tworząc nowe miejsca pracy i zwiększając przychody małych i średnich przedsiębiorstw. Konsumenci odczuliby bezpośrednie oszczędności, co zachęciłoby ich do wyboru naprawy zamiast zakupu nowego sprzętu, przyczyniając się do redukcji odpadów elektronicznych. Brak takiego wsparcia finansowego utrzyma wysokie koszty napraw, co będzie sprzyjać dalszemu wzrostowi produkcji jednorazowych urządzeń i pogłębiać problem e‑odpadów. W perspektywie długoterminowej, wprowadzenie zachęt fiskalnych może przyspieszyć transformację Polski w kierunku gospodarki cyrkularnej, zgodnej z unijnymi celami klimatycznymi. Z drugiej strony, opóźnienie reformy może wywołać presję ze strony Komisji Europejskiej i zwiększyć koszty dostosowania się do przyszłych regulacji unijnych.

Komentarz Redakcji

Polityka fiskalna wciąż zostaje w tyle za potrzebami rynku – bez zerowego VAT naprawy pozostaną jedynie sloganem. To kolejny przykład, jak biurokracja hamuje realne przejście do gospodarki cyrkularnej.