BIZNES

Prokuratura w MSiT: Jak raport o Polakach z AI wywołał aferę finansową i polityczną

Analiza

W piątek 18 września 2026 roku Prokuratura Okręgowa w Warszawie przeprowadziła czynności procesowe w budynku Ministerstwa Sportu i Turystyki, zabezpieczając dokumenty związane z aferą dotacji publicznych. Śledztwo dotyczy raportu pt. *Polaków portret własny*, który w 2025 roku wywołał burzę medialną i polityczną. Dokument, przygotowany przez Barbare Mróz-Gorgoń – byłą pełnomocniczkę rządu ds. promocji marki Polski – został oskarżony o szerokie wykorzystanie sztucznej inteligencji w procesie pisania, co podważyło jego wiarygodność. Raport, choć nie był częścią oficjalnego zamówienia resortu, stał się przedmiotem krytyki ze strony ekspertów, w tym Łukasza Olejnika, specjalisty ds. bezpieczeństwa informacji, oraz polityków związanych z Instytutem Sobieskiego. W odpowiedzi Mróz-Gorgoń przyznała, że publikacja miała charakter wewnętrzny i nie powinna trafić do szerokiej dystrybucji, co dodatkowo skomplikowało sprawę. Śledztwo skupia się na dwóch głównych zarzutach: wyłudzeniu dotacji w wysokości prawie 180 tysięcy złotych oraz przekroczeniu uprawnień przy rozliczeniu środków publicznych. W czwartek tego samego tygodnia policja przeprowadziła przeszukania również w nieruchomości Barbary Mróz-Gorgoń na Dolnym Śląsku, co potwierdza skalę śledztwa. Ministerstwo Sportu i Turystyki zapewnia pełną współpracę z prokuraturą, jednak afery tego typu budzą pytania o przejrzystość wydawania dotacji publicznych oraz kontrolę nad wykorzystaniem sztucznej inteligencji w dokumentach rządowych.

Kontekst i Tło

Afera związana z raportem *Polaków portret własny* i towarzyszące jej śledztwo prokuratorskie rzucają światło na poważne problemy systemowe w Polsce. Po pierwsze, ujawniają lukę w kontroli nad wydawaniem dotacji publicznych, szczególnie w obszarze promocji kraju za granicą, gdzie środki trafiają często do projektów o wątpliwej wartości. Po drugie, przypominają o rosnącym znaczeniu sztucznej inteligencji w tworzeniu dokumentów rządowych – jej niekontrolowane wykorzystanie może prowadzić do manipulacji danymi i podważania wiarygodności instytucji publicznych. Trzecim aspektem jest polityczny wymiar afery, która może zaszkodzić wizerunkowi resortu sportu i turystyki, a także podważyć zaufanie do ekspertów i think tanków współpracujących z rządem. W dłuższej perspektywie incydent ten może przyspieszyć dyskusję nad regulacjami dotyczącymi wykorzystania AI w administracji publicznej oraz wprowadzeniem bardziej rygorystycznych procedur weryfikacji dokumentów finansowych. Dodatkowo, rezygnacja Barbary Mróz-Gorgoń z funkcji pełnomocniczki rządu może być sygnałem dla innych urzędników, że nieetyczne praktyki w obsłudze projektów publicznych nie pozostaną bez konsekwencji.

Komentarz Redakcji

Afera z raportem *Polaków portret własny* to doskonały przykład, jak sztuczna inteligencja może stać się narzędziem manipulacji, gdy jej wykorzystanie nie jest odpowiednio kontrolowane. Że prokuratura wkracza do Ministerstwa Sportu i Turystyki w takim kontekście świadczy o tym, jak poważne są zarzuty – nie tylko finansowe, ale także etyczne. To jednak dopiero początek: jeśli resorty nie zaczną pilnować, jakie algorytmy i narzędzia są używane przy tworzeniu dokumentów, podobne skandale będą się powtarzać.