BIZNES

Rząd Tusk-Domański szokuje małe firmy: CIT na 22%, ryczałt w wolnej spadź

Analiza

Polska gospodarka w 2026 roku stoi przed kolejnym wstrząsem podatkowym, który może zrewidować strategie finansowe setek tysięcy małych i średnich przedsiębiorstw. Rząd koalicji KO i Nowej Lewicy pod kierownictwem premiera Donalda Tuska zaprezentował pakiet zmian, który w teorii ma zrównoważyć koszty symbolicznego podniesienia progu podatkowego PIT, ale w praktyce stanowi uderzenie w sektor MŚP. Według danych GUS, małe firmy generują ponad 70% PKB w usługach i handlu, a ich obciążenia podatkowe mają bezpośredni wpływ na inflację cenową i zatrudnienie. Propozycja podwyższenia CIT z 19% do 22% dla przedsiębiorstw przekraczających 200 mln zł przychodów rocznie (ok. 50 mln euro) spotyka się z krytyką, że jest to mechanizm dyskryminujący dynamicznie rozwijające się podmioty. Dodatkowo, obniżenie limitu przychodów dla podatników ryczałtowych z 2 mln euro do 1 mln euro (250 tys. euro) oznacza, że tysiące firm z sektora gastronomicznego, usługowego czy rzemieślniczego straci możliwość korzystania z preferencyjnego rozliczenia. W kontekście historycznym, podobne zmiany w 2021 roku spowodowały masową emigrację podatkową przedsiębiorców do Czech czy Słowacji, gdzie obciążenia były niższe. Tym razem rząd uzasadnia podwyżki koniecznością finansowania reform społecznych, jednak analitycy zwracają uwagę na brak konsultacji z organizacjami pracodawców przed prezentacją projektu. Według szacunków Konfederacji Lewiatan, dodatkowe obciążenia mogą wynieść nawet 5-7 mld zł rocznie dla sektora MŚP, co w warunkach stagnacji wzrostu gospodarki (prognozy na 2026 rok: +2,3% PKB) może przyspieszyć proces zamykania mikroprzedsiębiorstw. Warto zauważyć, że podobne reformy w innych krajach UE, np. we Włoszech czy Grecji, prowadziły do eskalacji konfliktów społecznych i protestów przedsiębiorców, co może stać się scenariuszem również w Polsce.

Kontekst i Tło

Zaproponowane zmiany podatkowe stanowią nie tylko kwestię finansową, ale także społeczno-ekonomiczną bombę opóźnionego działania. Podwyższenie CIT o 3 punkty procentowe dla dużych firm może zostać zrównoważone przez mechanizmy transferowe, jednak obniżenie limitu ryczałtu i wprowadzenie dodatkowej stawki PIT na poziomie 24% dla zarobków między 130 a 150 tys. zł rocznie (co dotyczy ok. 15% polskich przedsiębiorców) stanowi cios w klasę średnią i małych pracodawców. Według raportu Banku Światowego z 2025 roku, Polska plasuje się na 28. miejscu w UE pod względem przyjazności podatkowej dla MŚP, a wprowadzone zmiany mogą przesunąć ten wskaźnik poniżej 30. Efektem może być dalsze wyhamowanie inwestycji w kapitał obrotowy oraz redukcja zatrudnienia w sektorze usług, który jest kluczowy dla zatrudnienia w miastach średnich i małych. Krytycy podkreślają, że rząd ignoruje fakt, iż wiele małych firm operuje na granicy rentowności, a dodatkowe obciążenia mogą przyspieszyć proces ich bankructwa. W dłuższej perspektywie, brak elastyczności systemu podatkowego może prowadzić do koncentracji bogactwa w sektorze korporacyjnym, podczas gdy MŚP będą traciły zdolność konkurencyjną na rynku krajowym i zagranicznym. Historyczne doświadczenia pokazują, że podobne reformy często prowadzą do migracji przedsiębiorców do krajów o niższych podatkach, co dodatkowo osłabia bazę podatkową państwa.

Komentarz Redakcji

Pakiet podatkowy rządu Tuska to klasyczny przykład polityki, która na papierze wygląda na zrównoważoną, ale w rzeczywistości stanowi kolejną falę deregulacji dla dużych korporacji przy jednoczesnym uduszeniu małych przedsiębiorstw. Symboliczne podniesienie progu PIT to tylko maska – prawdziwym celem jest przekierowanie obciążeń z klasy średniej na sektor, który tworzy 80% miejsc pracy w Polsce. Absurd polega na tym, że rząd jedną ręką obniża limit ryczałtu, a drugą podnosi CIT dla dużych firm, które i tak korzystają z optymalizacji podatkowej. To nie reformy, to gra w ukryte podatki dla tych, którzy nie mają lobbystów w Brukseli.