BIZNES

Orlen może uzyskać odszkodowanie od Venture Global za niewywiązanie się z dostaw LNG

Analiza

Spór pomiędzy amerykańskim dostawcą skroplonego gazu LNG – Venture Global – a europejskimi odbiorcami, w tym polskim koncernem Orlen, nasilił się po tym, jak dostawca nie wywiązał się z długoterminowych kontraktów zawartych w terminalu Calcasieu Pass w Luizjanie. Venture Global, zamiast realizować zamówienia, skierował część ładunków na rynek spot, gdzie po wybuchu pełnoskalowej wojny na Ukrainie ceny LNG były wyższe, co wywołało zarzuty o naruszenie umowy. Wcześniejsze arbitrażowe rozstrzygnięcia wobec Venture Global – m.in. przy sporze z portugalskim Galp – ustaliły maksymalny limit odszkodowania na 170 mln dolarów, a w 2025 roku BP wygrało odszkodowanie w wysokości 3,7 mld dolarów. Decyzja w sprawie Orlenu ma zostać wydana w 2026 roku, ale szczegóły kontraktów pozostają poufne, co utrudnia prognozowanie wyniku. Mimo kontrowersji Venture Global nadal realizuje dostawy do Polski, co podkreśla złożoność relacji handlowych w sektorze LNG. Konflikt uwypukla rosnącą rolę arbitrażu międzynarodowego w rozstrzyganiu sporów energetycznych oraz zwiększoną wrażliwość europejskich odbiorców na niezawodność dostaw surowców.

Kontekst i Tło

Jeśli Orlen otrzyma odszkodowanie, może to wzmocnić jego pozycję finansową i zwiększyć zdolność do inwestycji w alternatywne źródła energii, co jest kluczowe w kontekście transformacji energetycznej Polski. Wyrok może także ustanowić precedens prawny, który zmusi dostawców LNG do większej dyscypliny kontraktowej, ograniczając praktyki przenoszenia ładunków na rynek spot. Dla rynku europejskiego spór podkreśla ryzyko zależności od jednego dostawcy i przyspiesza poszukiwania dywersyfikacji źródeł gazu. W dłuższej perspektywie może wpłynąć na ceny LNG w regionie, podnosząc koszty dla konsumentów i przemysłu. Decyzja arbitrażowa będzie obserwowana przez inne podmioty energetyczne, które rozważają podobne roszczenia wobec dostawców.

Komentarz Redakcji

To kolejny dowód, że nieprzewidywalność amerykańskich dostawców LNG może kosztować europejskich odbiorców setki milionów dolarów – i to nie tylko w portfelach, ale i w bezpieczeństwie energetycznym.