ZDROWIE

Epidemiologiczny alarm 2026: Haff, błonica i WZW A – jakie choroby powracają i dlaczego?

Analiza

Państwowa Inspekcja Sanitarna w Polsce opublikowała w sierpniu 2026 raport alarmujący o powrocie i eskalacji kilku dotąd kontrolowanych chorób zakaźnych, które w ostatnich latach zanotowały niepokojące wzrosty. Choroba Haff, związana z konsumpcją skażonej ryby, stała się przedmiotem szczególnej uwagi ze względu na 30 odnotowanych przypadków w tym roku, głównie w rejonach jezior i rzek, gdzie ryby są narażone na toksyny bakteryjne z rodzaju *Aeromonas hydrophila*. Według ekspertów, wzrost przypadków wiąże się z globalnym ociepleniem, które sprzyja rozprzestrzenianiu się bakterii w wodach słodkich oraz ze zmieniającymi się nawykami żywieniowymi, w tym popularnością konsumpcji ryb z lokalnych źródeł. Równie niepokojący jest powrót błonicy, choroby, która ostatnio zdiagnozowana została u sześciolatka w Warszawie – dziecka niezaszczepionego zgodnie z obowiązkowym kalendarzem szczepień. Błonica, która w latach 90. XX wieku była praktycznie wyeliminowana z Polski, teraz stanowi zagrożenie ze względu na spadki w szczepieniach u dzieci oraz zaniedbywanie szczepień przypominających u dorosłych. Dodatkowo, wirusowe zapalenie wątroby typu A (WZW A) zanotowało czterokrotny wzrost ognisk epidemiologicznych w 2025 roku, co wiąże się z niską świadomością społeczną oraz zaniedbaniami w profilaktyce, szczególnie wśród osób podróżujących do krajów o wysokiej endemiczności. Eksperci podkreślają, że wszystkie te zagrożenia są powiązane z zaniedbaniami w profilaktyce, zmianami klimatycznymi oraz globalnymi trendami migracji patogenów.

Kontekst i Tło

Powrót chorób, które w ostatnich dekadach były skutecznie kontrolowane, ma poważne konsekwencje dla zdrowia publicznego w Polsce. Choroba Haff, choć rzadka, może prowadzić do poważnych uszkodzeń nerek i układu krążenia, podczas gdy błonica, jeśli nie zostanie szybko zdiagnozowana i leczona, grozi powikłaniami neurologicznymi i nawet śmiercią. WZW A, mimo że zwykle ma łagodny przebieg, może prowadzić do powikłań wątroby i stanowić obciążenie dla systemu opieki zdrowotnej, szczególnie w okresach wzmożonej transmisji. Analiza danych wskazuje na konieczność wzmocnienia programów edukacyjnych dotyczących szczepień oraz monitorowania jakości wody i żywności. Dodatkowo, wzrost przypadków tych chorób może wpłynąć na turystykę i gospodarkę lokalną, zwłaszcza w rejonach, gdzie rybołówstwo i turystyka wodna są kluczowymi sektorami. Eksperci ostrzegają również przed możliwym rozprzestrzenianiem się tych zagrożeń na inne regiony Europy, gdzie podobne trendy są już obserwowane.

Komentarz Redakcji

Kiedy myślimy o postępie medycyny, zapominamy, że choroby, które kiedyś wyeliminowaliśmy, mogą wrócić z pełną siłą, jeśli zaniedbamy podstawowe zasady profilaktyki. Raport sanepidu to nie tylko suche dane, ale przestroga: globalne ocieplenie, migracje ludności i zaniedbywanie szczepień tworzą idealne warunki dla powrotu starych wrogów. Czas na poważne działania, zanim kolejna epidemia stanie się kryzysem.