ŚWIAT

USA lobbują za rosyjskim gazem w Europie: Czy to koniec energetycznej niepodległości UE?

Analiza

Propozycja administracji amerykańskiej, zakładająca powrót Europy do zakupu rosyjskiego gazu oraz wznowienie jego tranzytu przez Ukrainę, wstrząsnąła dotychczasową polityką energetyczną Unii Europejskiej. Inicjatywa, którą w rozmowach z ukraińskimi i europejskimi partnerami promują wysłannicy Jared Kushner i Steve Witkoff, ma na celu stworzenie ekonomicznych bodźców dla Moskwy w celu zakończenia wojny na Ukrainie. Według danych *New York Times*, udział rosyjskiego gazu w europejskim imporcie spadł z 45% w 2021 roku do zaledwie 13% w 2025 roku, co jest efektem strategii odchodzenia od zależności od surowców z Rosji. Ukraina zakończyła tranzyt rosyjskiego gazu na początku 2025 roku, co oznaczało stratę około miliarda dolarów rocznych wpływów z opłat. Pomysł ten wpisuje się w szerszą propozycję pokojową, która ma obejmować zarówno bodźce ekonomiczne dla obu stron konfliktu, jak i gwarancje bezpieczeństwa. Jednak brak szczegółów mechanizmu oraz warunków politycznych budzi wątpliwości co do realności tego planu. W tle tych rozmów pojawia się również kwestia gazociągu Nord Stream 2, który mimo zapewnień Białego Domu, że nie był przedmiotem ostatnich negocjacji, pozostaje tematem kontrowersyjnym. Niemieckie media podkreślają, że Berlin jest szczególnie sceptyczny wobec powrotu do rosyjskiego gazu, widząc w tym ryzyko wykorzystania dostaw energii jako narzędzia politycznego nacisku. Debata w Niemczech jest dodatkowo rozpalona przez postulat prawicowej Alternatywy dla Niemiec (AfD), która argumentuje, że wznowienie importu surowców z Rosji pomogłoby ograniczyć inflację i poprawić kondycję gospodarki. Tło tych dyskusji tworzy również fakt, że Unia Europejska deklarowała wcześniej całkowite zakończenie importu rosyjskiego gazu do 2027 roku, co stawia propozycję Waszyngtonu w sprzeczności z dotychczasową strategią energetyczną Europy.

Kontekst i Tło

Propozycja USA wstrząsnąłaby dotychczasową polityką energetyczną UE, która opiera się na redukcji zależności od rosyjskich surowców. Powrót do zakupu gazu z Rosji mógłby osłabić pozycję negocjacyjną Europy wobec Kremla, a także podważyć postępy w dziedzinie energetycznej niepodległości, które były kluczowe po inwazji na Ukrainę. Dla Ukrainy wznowienie tranzytu rosyjskiego gazu mogłoby przynieść korzyści finansowe, jednak wiązałoby się z ryzykiem politycznym i moralnym, biorąc pod uwagę obecny konflikt. W dłuższej perspektywie taka decyzja mogłaby również wpłynąć na dynamikę rynków energetycznych, potencjalnie obniżając ceny gazu w Europie, ale jednocześnie zwiększając zależność od Rosji. Niemieckie wątpliwości i opór części polityków pokazują, że propozycja ta napotyka na silne sprzeciwy, zwłaszcza w krajach, które najbardziej zależały od rosyjskiego gazu. Dodatkowo, brak jasnych gwarancji bezpieczeństwa i mechanizmów realizacji planu budzi obawy co do jego skuteczności i realności. W kontekście globalnych trendów, takich jak rozwój odnawialnych źródeł energii, powrót do rosyjskiego gazu mógłby również spowolnić transformację energetyczną Europy.

Komentarz Redakcji

Propozycja USA to kolejny dowód na to, jak chaotyczne i sprzeczne mogą być interesy geopolityczne w czasach kryzysu. Z jednej strony Waszyngton chce wykorzystać gaz jako narzędzie dyplomacji, z drugiej Europa, która dopiero co odbudowywała swoją niezależność energetyczną, staje przed dylematem: czy przyjąć ryzyko powrotu do zależności, czy ryzykować dalsze destabilizację rynków? To nie tylko kwestia ekonomii, ale przede wszystkim polityki i moralności. Kiedy pieniądze mogą stać się bronią w walce o pokój, warto zastanowić się, czy nie jesteśmy świadkami kolejnej gry o wpływy, w której straci wszyscy.