ŚWIAT

Rosyjska dezinformacja 2.0: Jak AI wspomaga kampanie wpływu z fikcyjnymi ekspertami

Analiza

W 2026 roku sztuczna inteligencja stała się nieodłącznym narzędziem w arsenale państwowych i prywatnych aktorów prowadzących kampanie dezinformacyjne. Rosyjskie służby wykorzystują zaawansowane modele językowe, takie jak te opracowane przez OpenAI, do generowania treści propagandowych w różnych językach, w tym angielskim i niemieckim. W ostatnich miesiącach ujawniono szczegóły operacji prowadzonej przez fikcyjny Instytut Badań Międzynarodowych (IBI), który prezentował się jako prestiżowy ośrodek badawczy z udziałem znanych intelektualistów, takich jak Francis Fukuyama czy Noam Chomsky. Okazało się jednak, że większość publikowanych przez IBI tekstów była plagiatem, często tłumaczonym maszynowo i przypisywanym fałszywym autorom. Kampania ta miała na celu promowanie tzw. indeksu suwerenności, narzędzia służącego do prezentowania Rosji w pozytywnym świetle oraz dyskredytowania państw zachodnich, szczególnie tych krytykujących rosyjską agresję na Ukrainie. Według OpenAI, operacja ta była jedną z najbardziej skomplikowanych próśb wpływu, jakie udało się udaremnić, wykorzystując sztuczną inteligencję do automatycznego generowania i dostosowywania treści. W kontekście szerszym, platformy takie jak rosyjska sieć Pravda, publikują propagandowe treści, które następnie są powielane przez zachodnie chatboty, co potwierdza badanie NewsGuard, wskazujące na 33-procentowe powtarzanie fałszywych narracji przez modele AI. Mechanizm ten jest szczególnie niebezpieczny, gdyż łączy tradycyjne techniki dezinformacji z nowoczesnymi narzędziami automatyzacji, co znacznie zwiększa skalę i szybkość rozpowszechniania manipulacyjnych treści.

Kontekst i Tło

Ujawnienie tej kampanii rzuca światło na ewolucję technik dezinformacyjnych w erze sztucznej inteligencji. Rosja wykorzystuje AI nie tylko do generowania treści, ale także do ich optymalizacji pod kątem językowym i kulturowym, co pozwala na skuteczniejsze docieranie do różnych grup odbiorców. Ograniczenie zasięgu operacji, jak wskazuje OpenAI, nie oznacza jednak braku skuteczności w dłuższej perspektywie – nawet niewielkie, ale celowo rozpowszechniane narracje mogą kształtować postrzeganie i wpływać na decyzje polityczne. Szczególnie niebezpieczne jest wykorzystanie AI do tworzenia fałszywych autorytetów, takich jak fikcyjny instytut z udziałem znanych nazwisk, co podważa zaufanie do źródeł informacji. W kontekście globalnym, rosnąca rola sztucznej inteligencji w propagandzie wymusza konieczność wprowadzenia nowych regulacji i mechanizmów weryfikacji treści, aby przeciwdziałać manipulacji w przestrzeni publicznej. Ponadto, przypadki takie jak IBI pokazują, że tradycyjne metody dezinformacji, takie jak plagiat i fałszowanie autorstwa, są teraz wspierane przez zaawansowane technologie, co stanowi poważne wyzwanie dla mediów i społeczeństwa w walce o prawdziwą informację.

Komentarz Redakcji

Absurd polega na tym, że Rosja nie tylko kłamie, ale robi to z użyciem narzędzi, które sami zachodni giganci technologiczni opracowali. Sztuczna inteligencja, która miała rewolucjonizować komunikację, staje się bronią w wojnie o umysły. To nie tylko kwestia dezinformacji, ale także zaufania – jeśli nawet eksperci mogą być fikcyjni, to co pozostaje? Prawda staje się przedmiotem negocjacji, a narzędzia do jej weryfikacji są w rękach tych, którzy chcą ją zniekształcić.